ریدکس پلاس دفع حشرات ارسال پیامک
افزایش ممبر تلگرام ممبر تلگرام
جمعه 03 آذر 1396

ارومیه

چاپ  
آرشیواخبار
    ترجمه: English   Turkey   العربی 
تعداد نظرها: 0 نظر  تعداد بازدید: 21814  تعداد امتیازدهی:  4   (Article Rating 


قبل ا زبچه دار شدن تا چه اندازه به آینده ی فرزندانتان فکر می کنید؟

ـ شما به وظیفه خود در قبال فرزندانتان آگاهی دارید؟  تا چه اندازه به آینده فرزندان خود فکر می کنید ؟ آیا شما جزء آن دسته از افرادی هستید که برای استحکام روابط زناشویی تولد فرزندانتان را وسیله قرار می دهید؟                                           

خانواده مهم ترین و اصیل ترین رکن و اساس هر جامعه است و هر شخص بسته به این که چه نوع تربیتی در خانواده به دست آورده طبق همان یادگیری در جامعه عمل خواهد کرد. والدین شخصیت کودک را رنگ می دهند ، خط مشی و رفتار او را در زندگی معین می کنند و براساس روش تربیتی خود ، کودکی آرام و یا متعادل می پرورانند .

نگهداری اطفال هم حق وهم تکلیف است برای والدین (ماده 1168ق.م) و هر فردی شایسته احراز مقام پدری و مادری نیست درست است که بلوغ و رشد جسمی زمینه را برای ازدواج فراهم می کند اما قبل از ازدواج باید به وظایف خود آشنا و به مسائل کلی تربیت آگاه و در قبال مسئولیت خود هوشیار باشند .   

نقش والدین در شکل گیری شخصیت فرزندان بخصوص در کودکی و نوجوانی و موفقیت آنان در مسیر زندگی بسیار مهم است . والدین با تأمین فضای امن و پر محبت و سازنده و ارائه الگو های مثبت ، بهترین تکیه گاه برای فرزندان بوده و سبب ایجاد و افزایش اعتماد به نفس در آنان می شود .

والدین اولین و نزدیکترین کسانی هستند که مورد تقلید کودکان خود واقع شده و در عمل  سرمشقی برای کودکان خود قرار می گیرند . بنابراین پدر و مادر وظیفه ای خطیر و سنگین در امر تربیت اطفال به عهده دارند وکوچکترین غفلت آنها موجب سرگردانی کودک یا انحراف او خواهد شد که جبران ناپذیر است .

نود درصد ارزش ها در هشت سال اول کودکی شکل می گیرد . یعنی شخصیت انسان دراین سال ها ، شکل می گیرد . اغلب مشکلات رفتاری ناشی از عدم توجه و پیشگیری از افتادن در دام مشکلات ، مربوط به این مرحله سنی است . هر رفتار نادرست کودک ، نتیجه طبیعی بی توجهی وسستی در تربیت او در این مرحله ی آغازین سنی است . باید قبل از بروز بعضی از مشکلات رفتاری به فکر پیش گیری بود ، چون اگر ظاهر شوند ، علاج شان سخت خواهد بود . زیرا در وجود کودک نقش بسته وآنها را به دور از چشم والدین ، تمرین کرده است تا به صورت عادت و ملکه در آمده اند ؛  بنابراین در این صورت درمان آنها سخت خواهد بود . ( پدر و مادر بهترین مربیان دنیا ، محمد سعید مرسی ، ترجمه : ایوب پوزش ،1391 )

فرزندان در کودکی بیش از هر مقطع دیگری تحت تأثیر تلقین و عادت قرار می گیرند . باید سعی کرد خیر به او تلقین شود و او را به انجام کارهای خیر عادت داد . کودک براساس آن چه والدین به او عادت داده اند رشد و نمو می کند . باید به کودکان آموخته شود که با روحیه امیدوار و خوش بینی به مسائل نگاه کنند نه با روحیه ی یأس و بدبینی . اعتماد به نفس را باید به کودکان آموخت باید به کودک آموخت که پیشنهاد و ابتکار داشته باشد .  (پدر و مادر بهترین مربیان دنیا ، محمدسعید مرسی ، ترجمه : ایوب پوزش ،1391 )

وجود فرزندان برای ازدواج یک شمشیر دو لبه است برخی شواهد نشان می دهد که احتمال طلاق زوج های دارای فرزند اندکی کمتر از زوج های بدون فرزند است . در نظر بگیرید که بیشتر زوجین مطلقه بچه دار بوده اند ، به هر حال وجود فرزندان یک مانع اطمینان بخش برای جلوگیری از نابسامانی ازدواج نیست . ( علل و پیامدهای طلاق ، آلیسون کلارک - استوارت کرنلیا برنتانو ، مترجمان : دکتر سعید صادقی ، مجتبی ناجی ، محمود محمدزاده ، دکتر نفیسه کریمیان )

دکتر سید مصطفی ارفع در کتاب «والدین و جوانان بخوانند و پند بگیرند » در باره عوامل مؤثر در طلاق می نویسد : (( عامل دیگری که کمی در طلاق مؤثر است داشتن و نداشتن فرزند است به طوری که 37درصد طلاق ها مربوط به کسانی است که فاقد فرزند و 63 درصد مربوط به کسانی است که 1،2،3، فرزند و بیشتر داشته اند .داشتن یا نداشتن فرزند تأثیر زیادی در افزایش میزان طلاق ندارد و زنان و مردان گروه مورد مطالعه بدون توجه به فرزندان خود اقدام به طلاق کرده اند . به عبارت دیگر داشتن و نداشتن فرزند تقریبا به طور یکسان در طلاق مؤثر است . ))

ـ طلاق و ازهم پاشیدگی خانواده تاچه اندازه زندگی و آینده فرزندانتان را تحت الشعاع قرار می دهد ؟

هنگامی که طلاق زنجیره خانواده را از هم می گسلد ، پدر و مادر هویت جداگانه ای می یابند ولی آن کس که دیگر نامی ندارد و بی پناه و متزلزل در جامعه رها می شود ، فرزند است جدایی پدر و مادر یک اثر آنی و زودگذر نیست ؛ بلکه در تمام مراحل زندگی فرزندان اثرات منفی و زیانباری به را بر جای خواهد گذاشت . پراکنده شدن اعضای خانواده و محرومیت فرزندان از سرپرستی مشترک والدین ، پس از هم پاشیدگی و از هم گسیختگی خانواده آنها را از داشتن مواهب و مزایای خانواده محروم می کند . و هویت فردی و خانوادگی فرزندان طلاق را مختل می نماید . آسیب شناسان اجتماعی بر این باورند که پس از جدایی والدین مسائل روحی و روانی بسیاری برای فرزندان ایجاد می شود از جمله : بدبینی به جنس والد دیگر و بی خبر ماندن از روحیات و ساختار وجودی او که آسیب های آن بعد ها در ازدواج چنین فرزندانی آشکار می گردد . مشکلات روانی و جسمانی ، تربیتی ، احساس گناه و سردرگمی ، اختلال در هویت ، احتمال گرایش به بزهکاری را می توان از جلمه آثار مخرب و زیانبار معنوی و مادی طلاق بر روی فرزندان بر شمرد . ( آسیب شناسی اجتماعی ، ( جامعه انحرافی ) هدایت الله ستوده )

فرزندان هیچ منطقی در طلاق نمی بینند طلاق برای فرزندان بیش از والدینشان یک تجربه بسیار دردناک تلقی می شود . والدین پس از طلاق ممکن است شغل جدیدی اختیار کنند و یا سرگرمی جدید و یا همسر جدیدی بیابند پایان زندگی زناشویی برای فرزندان یک شکست کامل به حساب می آید . عکس العمل های فرزندان نسبت به طلاق در سنین مختلف متفاوت است ولی آنچه که به طور کلی در آنها دیده می شود این است که با مشاهده جدایی خانواده از یکدیگر ، احساس سر در گمی می کنند.

براساس مقایسه ای که انجام شده محققان به استدلال فراوانی دست یافته اند که فرزندان خانواده های طلاق بیش از دیگران دچار مشکلات رفتاری ، عاطفی ، سلامتی و مشکلات تحصیلی می باشند و دروان نوجوانی اوج آسیب پذیری نوجوانان است .

علل مشکلات کودکان پس از طلاق متفاوت است شاید اولین علت واکنش های عاطفی کودکان نسبت به طلاق عدم آمادگی آنها برای جدایی والدین باشد و عوامل دیگری از جمله به هم خوردن سبک ، بی پولی ، غیبت یکی از والدین ، ضعف سر پرستی می تواند در این امر مؤثر باشد . ( علل و پیامدهای طلاق ، آلیسون کلارک - استوارت کرنلیا برنتانو ، مترجمان : دکتر سعید صادقی ، مجتبی ناجی ، محمود محمدزاده ، دکتر نفیسه کریمیان )

وضع نامناسب خانواده که بر اثر جدایی و طلاق یا ناسازگاری پدر و مادر یا غیبت ممتد پدر یا نقص تربیتی مادر و عدم توجه آنان به تربیت فرزندانشان پیش می آید ، می توان در تربیت آن ها اثر گذاشته و آن ها را به سوی جرم سوق دهد . چون راهنمای اخلاقی ، امر و نهی به خود او واگذار گردیده است و در درون وی نوعی کشمکش بین هوای نفسانی و وجدان نارسیده و ناپخته ی او جریان می یابد و رفع این کشمکش ممکن است در خارج به صورت جرمی نمودار گردد .

آنچه که کودک یا نوجوان در خانواده به عنوان یک جامعه ی کوچک می آموزد ، در ساختار رفتاری او شکل می گیرد و ثبات پیدا می کند بعدها همین رفتار را در جامعه ی بزرگتر از خانواده یا اجتماع به مرحله ی اجرا می گذارد . ( مشکلات نوجوانی و جوانی ، ابوالقاسم اکبری )

طلاق به بچه ها آسیب می زند، بچه هایی که ناراحت می شوند ناراحتی خود را به شکلی نشان می دهند که بعضی اوقات این ناراحتی متوجه خودشان می شود ، احساس ضایعه ،  رد شدن ، ترک شدن ، تنهایی ، هراس ، گناه ، ترس و خشم به شدت آسیب می زند .بسیاری از صاحب نظران رابطه مستقیم میان طلاق و افزایش بزهکاری ، مصرف مواد مخدر و اخراج شدن از مدارس می بینند . در نیمی از بچه هایی که با آنها صحبت شده ، مشخص گردیده که خود را علت اصلی ، طلاق پدر و مادرشان می دانند. آنها با خود فکر می کنند (( اگر رفتار بهتری می داشتم )) اگر کارهای خانه را بیشتر انجام می دادم ، اگر اتاقم را مرتب میکردم یا نمرات درسی بهتری می گرفتم پدر ومادرم با هم زندگی می کردند . اگر فرزند بهتری می بودم این اتفاقات نمی افتاد . این سرزنش کردن خویشتن سبب می شود که احساس خود ارزشمندی از دست برود. احساس امنیت خاطر تمام شود و افسردگی شکل گیرد. ( «چگونه رفتار کنید تا فرزنداتان رفتارش را تغییر دهد ؟ » «چگونه فرزندانی خوش رفتار داشته باشیم ؟ » ، دکتر سال سیویر ، مترجم: مهدی قراچه داغی)

از دست دادن والدین ، چه بصورت یتیم شدن باشد وچه به صورت طلاق و نیز داشتن خواهران و برادران ناتنی و داشتن نامادری و در هر حال کم توجهی به نوجوانان از عوامل ناسازگاری است که زمینه را برای ناکامی و ولگردی ، عقب افتادگی در مدرسه و اجتماع فراهم می کند و باعث می شود در مواقعی که نیاز به تغییراتی در مسکن ، وسایل و لوازم زندگی ، زناشویی خود یا خواهر وبرادرش می شود به وجود آید فرد توان تأمین و انجام آن را نداشته باشد و لذا به تناسب اهمیت مسائل وبا توجه به شرایط ، فرد مجبور می شود به بزهکاری رویی آورد خصوصا اگر پدر یا مادر وی اقدام به ازدواج مجدد کنند شرایط جدیدی بوجود می آید که ارتکاب به بزهکاری را تشدید میکند .  

ـ قبل از بچه دار شدن به تأثیر اعتیاد همسرتان  در آینده ی فرزندانتان فکر کرده اید ؟

شیوه ی زندگی افراد معتاد به احتمال بسیار زیاد در هم و بدون ساختار است . والدین معتاد مشکلات زیادی برای تأمین نیازهای بدنی و روانشناختی کودکان خود در مقایسه با یک برنامه منظم و همیشگی دارند . کودکان والدین معتاد ، غالبا توجه بسیار کمی از والدین خود دریافت می دارند . در خانواده های به شدت مختل ، کودکان ممکن است حتی مورد بی توجهی تغذیه ای ، بهداشتی و بدنی قرار گیرند . یعنی درباره نیازهای اولیه ی آنها برای ادامه ی حیات نیز غفلت و مسامحه می شود . ( مجموعه مقالات آسیب های اجتماعی ایران انجمن جامعه شناسی ایران ، بهار 86)

در خانواده هایی که پدر ، مادر یا هر دوی آنها معتاد می باشند و کودکان هر روز شاهد کشیدن تریاک و مصرف مواد مخدر والدین خود باشند زمینه مناسبی برای ابتلاء فرزندان فراهم می شود چون واکنش های اجتماعی هر فرد خانواده در اثر تکرار تثبیت و برای دیگر اعضای خانواده معتاد عادی می شود و عادی شدن مصرف مواد مخدر به آسانی در گرایش دیگر اعضای خانواده به اعتیاد کمک می کند ، البته گاهی والدین معتاد به مواد مخدر در فرزندان تأثیرمنفی می گذارند و ممکن است آنان را برای همیشه از مصرف موادمخدر بیزار وگریزان کند . ( اعتیاد ، سبب شناسی ودرمان آن ، دکتر محمد علی احمد وند ، دانشگاه پیام نور )

والدین مهمترین و اولین الگوی رفتاری در زندگی فرزندانند بنابراین اعتیاد آنان سبب از بین رفتن این مسئله و آشنایی زود هنگام فرزندان با اعتیاد می گردد . والدین در هنگام نشئگی بی خیال و سر حال و هنگام خماری بسیار خشمگین وکم تحمل و بی توجه می شوند و در نتیجه فرزندان دچار سردرگمی و کمبود محبت و عاطفه و عدم کنترل و نظارت مناسب از جانب آنها می گردند . اساساً کودکانی که با والدین معتاد زندگی می کنند ممکن است در معرض انواع و اقسام مختلف فشارهای اقتصادی و روانی باشند .

عوارض خانوادگی اعتیاد ملموس تر در معرض دید افراد قرار می گیرد زیرا اعتیاد از رشد نسبی فرد و خانواده ی وی در کلیه زمینه ها می کاهد در این گونه خانواده ها جر و بحث ، درگیری و نزاع بین زن و شوهر ( معتاد ) بسیار فراوان است . عموماً افراد معتاد خانواده ای متشنج دارند و حتی همسایه های دور نیز از وجود مشکل آن ها آگاه می شوند . همچنین روابط خانوادگی این افراد با همسایگان و خویشاوندان محدود می شود ، و عوارض دیگر آن عبارت است از : غفلت از فرزندان ، خشنونت در خانواده ، افت سطح اجتماعی و افت سطح اقتصادی خانواده ی معتاد . ( مشکلات نوجوانی وجوانی ، تألیف ابوالقاسم اکبری )

 

ـ قبل از بچه دار شدن به نوع رابطه وچگونگی رفتار با فرزندانتان فکر کرده اید ؟

شاید بتوان گفت که آماده سازی برای پدر یا مادر شدن و ایفای چنین نقشی در طول زمان کودکی به وجود می آید ، مراقبتی که ازکودک صورت می گیرد ، برای آماده سازی عاطفی و دادن الگوی عینی برای ایفای نقش والدینی کودک در آینده سودمند است . از نظر پارسونز ، احساس امینی به دوران کودکی محدود می شود در این دوران کودک ، محبت بی قید و شرط والدین را دریافت می کند . ( مجموع مقالات آسیب های اجتماعی ایران ، انجمن جامعه شناسی ایران ، 86 )

خانواده ، اساسی ترن نهاد ((جامعه پذیر کردن )) کودکان ، به ویژه در سال های حساس اولیه زندگی است . خانواده ، تحت شرایط صحیح ، کودکان را آماده می سازند تا توانایی های به قوه ی خود را شناسایی کنند و به عنوان افراد بالغ نقش های سودمندی را درجامعه بر عهده گیرند .

کودکان در فرایند جامعه پذیری در خانواده ، امر ونهی والدین ، تقلید و همانند سازی را که از مهمترین شیوه های انتقال ارزش ها ، هنجارها وسنت های اجتماعی است ، یاد می گیرند .در حقیقت در خانواده است که کودکان می آموزند که چه چیزی درست و چه چیزی غلط است وچه چیزی خوب وچه چیزی بد است .

طبیعی است که خانواده نقش قابل ملاحظه ای در شکل گیری شخصیت و رفتار کودک دارد. محیط گرم و دوستانه خانواده که در آن پدر و مادر و اعضای دیگر خانواده ، دارای روابط خوب وصمیمانه ای هستند ، معمولا کودکان سالم ، با شخصیتی مثبت وفعال بار می آیند که باز تاب عشق وعلاقه ی خانوادگی را به صورت کار وکمک به دیگران نشان می دهند.

عدم مراقبت دقیق والدین و بی توجهی آنان به امر تعلیم وتربیت فرزندانشان ، اساس کجروی ها را در کودکی پایه گذاری می نماید که این امر در نوجوانی با شدت و حدت ظاهر می گردد . ( آسیب شناسی اجتماعی ، جامعه شناسی انحرافی ، هدایت الله ستوده ، 1389)

مهم ترین عوامل مؤثر در بزهکاری فرزندان ، روش تربیتی نارس یا اختلال در شبکه ارتباطی خانواده می باشد والدینی که با کودکان خود مهربان نیستند بیشتر احتمال دارد که فرزندانی بزهکار داشته باشند .

افزایش احتمال بزهکاری در خانواده هایی وجود دارد که والدین از روش های انظباطی بسیار سخت گیرانه یا بسیار بی بندوبار و فریبنده استفاده می کنند یا شیوه انظباطی به جای آنکه مبتنی بر استدلال باشد مبتنی بر تنبیه بدنی است ویا والدین نسبت به فرزندان خود به جای آنکه گرم وصمیمی و عاطفی باشند ،  بی توجه ، غافل و تمسخر کننده هستند . ( عوامل اجتماعی بزهکاری جوانان ، تحقیق : دانشگاه پیام نورمهاباد )

بچه انسانی است که اعمالی از او سر می زند ، برای آنکه حس عزت نفس رادر کودک تقویت نمایید ، باید بین بچه و اعمال او تفاوت گذاشت ، بچه ای شکست می خورد ، شکست خورده نیست ، بلکه انسانی است با امکان و فرصت تازه برای رشد و شکوفایی بهتر . ( چه کنیم فرزندان خوشبختی داشته باشیم ، واین دایر ، مترجم : توران مالکی ، 1387 )

فرزندان نیاز دارند تا والدینشان با آنها بنشینند ، با آنها صحبت کنند به بازی و شوخی بپردازند . بعضی از والدین به این مسائل توجه نمی کنند آنها با این کار ، نسبت به فرزندانشان غفلت می ورزند . باید حد و حدودی برای خواسته فرزندان تعریف کرد . تفاوت بین رفتار درست و نادرست را به آنها آموخته شود . (پدر ومادر بهترین مربیان دنیا ، محمد سعید مرسی ، ترجمه : ایوب پوزش ، 1391 )

یکی از مؤثرترین عوامل توسعه روابط بین والدین و فرزندان ، دلگرم کردن فرزندان است . با این کار بر نقاط قوت و محاسن او تأکید می شود و اعتماد به نفس و عزت به نفس را در او به  وجود می آورد .  برای اینکه کودکان به خودشان اعتقاد پیدا کنند ، باید به آنان اعتقاد داشت . برای اینکه کودک احساس لیاقت کند ، باید گاهگاهی او را تشویق کرد . هر کودکی برای داشتن احساس امنیت باید حداقل یک نفر را دوست داشته باشد و توسط یک نفر دوست داشته شود .

ایجاد عشق و علاقه بین فرزندان و والدین بستگی به نحوه ی به وجود آوردن ارتباط بین آنان دارد . جو خانواده ممکن است رقابتی یا همکارانه ، خصمانه یا دوستانه ، استبدادی یا اختیار دهنده ، منظم یا توأم با هرج و مرج باشد . جو خانواده ، مدلی از روابط انسانی را به کودکان عرضه می دارد . (والدین مؤثر فرزند مسئول ، دکتر دینک میر – دکتر گری .د . مکی ، ترجمه : مجید رئیس دانا ، 1387 ) 

فشار وخشونت رفتار والدین به نوبه خود موجب اختلال عصبی در کودکان و نوجوانان است محیط و رفتار نامناسب خانواده یکی از انگیزه های بزهکاری در کودکان و نوجوانان است . کودکانی که از عطوفت و محبت والدین برخودار نباشد به دشواریهای روانی دچار می شوند . پدران و مادران اولین کسانی هستند که می توانند اضطراب را در نوجوانان پدیدآورند . روابط نادرست والدین با کودک از نظر مهرورزی و عاطفی ، سخگیریهای افراطی والدین از جمله عوامل انحراف نوجوان است . روابط والدین با فرزند می باید براساس عشق و علاقه و صمیمیت استوار باشد تا اعتماد به نفس را در نوجوانان تأمین کند . کانون سرد و بی فروغ و خالی از محبت و نوازش خانواده ، اثر شومی در کودک به جا می گذارد. (روانشناسی رشد ، مفاهیم بنیادی در روانشناسی نوجوانی و جوانی ؛ مؤلفین دکتر حسن احدی ، دکتر نیکچهر حسنی ، چاپ نهم سال 1380)   

پرخاشگری ، بزهکاری و سایر مشکلات رفتاری نمایانگر اختلالاتی در روابط بین والدین و نوجوانان است . از آنجا که دلبستگی به خانواده ارتباط معکوسی با دلبستگی به همسالان دارد ، هر قدر نوجوان به دلیل احساس تعلق ، که در خانواده از آن محروم است ، به گروه همسالان جذب شود خانواده بیشتر او را طرد می کند و او بیشتر جذب همسالان ناهنجار خود می شود .( نوجوان و خانواده درمانی شکستن چرخه ی اختلاف و کنترل ؛ جوزف میکوچی ، ترجمه : مهشید یاسایی ، چاب اول سال 1383)           

ـ اختلاف بین والدین تا چه اندازه در رشد و آینده فرزندان مؤثر است ؟

خانواده پایه گذاربخش مهمی از سرنوست ماست و در تعیین سبک و خط مشی زندگی و آینده ،  اخلاق ، صحت و سلامت روانی ما نقش بزرگی بر عهده دارد . رشد عاطفی و سلامت روانی کودک به خانواده و محیط خانوادگی بستگی دارد . در کانون خانواده های نابسامان ، خانواده هایی که از فروغ هر گونه محبت ، گرم و روشن نشده است دشواری کودکان از شیطنتها و شلوغ کردن های ساده شروع می شود و به انواع بزهکاری ها ، طغیان ها ، انجام دادن اعمال شنیع و جنایات و عمل منافی عفت و دزدی منتهی می شود . محرومیت عاطفی که معمولا از تیرگی روابط خانوادگی به وجود می آید یکی از علل مهم بزهکاری نوجوانان است . (روانشناسی رشد ، مفاهیم بنیادی در روانشناسی نوجوانی و جوانی ؛ مؤلفین دکتر حسن احدی ، دکتر نیکچهر حسنی ، چاپ نهم سال 1380)

خانواده یکی از اساسی ترین نهادهای اجتماعی است و در مراحل اولیه ی رشد کودک مهد پرورش وی به شمار می رود . به همین دلیل هر گونه اختلالی که در خانواده پدید آید ، تأثیر مخربی در روحیه ی کودک می گذارد. ( فروپاشی خانواده و آسیب شناسی آن ، گروه نویسندگان ، مترجم داود نارویی ، سال 1384)                                                                                                  

وضعیت مغشوش خانواده ، ستیز و..... اختلاف بین پدر و مادر و رفتار خشونت آمیز والدین ، از علل مهمی است که جوانان را دچار نگرانی و ناامنی کرده ، در خود فرو می برد و به کناره گیری  دیگران  به ویژه پدر ومادر می کشاند . جوان درچنین شرایطی روابط خود را با والدین گسسته ،

گاه در نتیجه فشار یا خواست درونی ناچار می شود برای ارضای نیازهای مادی ومعنوی خود یا انتقام گرفتن از والدین به خاطر محرومیت ها و سختگیری های نابجای آنها دست به کار های خلاف بزند.(آسیب شناسی اجتماعی «جامعه شناسی انحرافات» ، تألیف : هدایت الله ستوده ، چاپ 21 سال1389)

گاهی اوقات خانواده هایی که در آن پدر و مادر از هم جدا نشده اند ، نسبت به خانواده های گسسته اثر مخرب تری بر روی فرزندان دارند ، بدین معنی که اگر اولیاء با هم تجانس و توافق نداشته و همیشه در حال نزاع و مشاجره باشند ، کودک احساس حقارت و ناامنی شدیدی خواهد کرد .اغلب اوقات منشاء اضطراب بزرگسالان را می توان در اختلاف پدر و مادر آنها در زمان کودکی یافت . البته باید متذکر شد که اختلاف والدین لزوما باعث ایجاد اختلالات روانی کودکان نمی شود ، زیرا گاهی کودکانی بوده اند که با وجود خانواده نا آرام توانسته اند به خوبی با محیط خود سازش یابند و زندگی سالمی داشته باشند . ولی به طورکلی اغلب کودکانی که در خانواده های غیر عادی پرورش پیدا می کنند ، تحت تأثیر سوء آن قرار خواهند گرفت .  .(آسیب شناسی اجتماعی «جامعه شناسی انحرافات» ، تألیف : هدایت الله ستوده ، چاپ 21 سال1389)

تعارض ازدواجی برای کودکان پیامد های بدی دارد کودکان و نوجوانان والدینی که تعارض مکرر شدید دارند و آنها که مشکلات را به روش خصمانه ای حل می کنند مشکلات عاطفی و رفتاری بیشتری داشته و نسبت به کودکان خانواده های متعادل ، عزت نفس پایین تری دارند .

محققان پی برده اند که ناسازگاری ازدواجی والدین با ناسازگاری ازدواجی فرزندانشان در سال های بعدی رابطه دارد. وقتی والدین حسود ، کج خلق ، منتقد ، سلطه گر و زود خشم هستند بچه های آنها این روند را در روابط ازدواجی خودشان ادامه می دادند.

تعارض والدین برای رفاه عاطفی و رفتاری کودکان زیانبار است . طبق تحقیقات انجام شده اگر والدین در تعارض قبل از طلاق باشند برای کودکان بهتر است که آنها طلاق بگیرند تا به ازدواج ادامه دهند .( علل وپیامد های طلاق ، آلیسون کلارک – استوارت کرنلیا برنتاتو ، مترجمان : دکتر سعید صادقی ، مجتبی ناجی ، محمود محمدزاده ، دکتر نفیسه کریمیان ؛ چاب سوم سال 1390)   

از هم گسیختگی یک خانواده معمولا تأثیر ژرفی در زندگی اعضای آن می گذارد و حتی گاهی اعضای خانواده را به بی سازمانی شخصی یا بی سازمانی شخصیت که یکی از کجروی های اجتماعی است ، سوق می دهد  . محیط خانواده رابطه مستقیمی با بروز رفتار انحرافی و ارتکاب جرم دارد و از هم گسیختگی خانواده غالبا منجر به فرار کودکان از منزل ، مدرسه و ولگردی می گردد. (آسیب شناسی اجتماعی ، ( جامعه شناسی انحرافات ) هدایت الله ستوده ، چاپ هشتم 1380)                               

- مشکلات مالی و فقر تا چه اندازه بر آینده فرزنداتان تأثیر می گذارد ؟  

فقر بی گمان به وجودآورنده سختی ها و ناملایماتی است که اگر نتوان در برابر آنها مبارزه کرد ، خواه ناخواه انسان را به زانو در می آورد . بیشتر محرومیت ها و برآورده نشدن تمایلات که باعث عدم اطمینان اجتماعی می شود ، متکی به عامل فقر است و نمی توان آن را نادیده گرفت . بحران اقتصادی و کاهش درآمدها و در نتیجه ، فقر عمومی رابطه نزدیکی با جرائم نوجوانان دارد . ناکامی ناشی از فقر و تنگدستی کودک را به انحرافات گوناگون می کشاند.

آلفردمارشال در کتاب « تئوری های اقتصادی سرمایه داری » می نویسد : (( در محیط فقر ، به ویژه در مناطق پرجمعیت ، فقر اقتصادی موجب از میان رفتن و پژمرده شدن استعدادهای انسانی می شود ، جنایت ، فحشا ، فساد و رفتار خلاف اخلاق در درجه اول ناشی از فقر است . )) ((روانشناسی رشد ، مفاهیم بنیادی در روانشناسی نوجوانی و جوانی ؛ مؤلفین دکتر حسن احدی ، دکتر نیکچهر حسنی ، چاپ نهم سال 1380)

شاید بتوان گفت فقر ومحرومیت مادی از مهمترین عوامل به وجود آورنده جرم وبزهکاری است . فردی که دچار جرم وبزهکاری می شود ، از یک سو از لحاظ روانی احساس حقارت و مغبون بودن می کند و از جامعه طلبکار می شود ، و از سوی دیگر چون جامعه را مسئول محرومیت و فقر خود می پندارد ،‌نوعی احساس انتقام کشی در او پرورش می یابد . به این ترتیب ، کوشش او برای فقر زدایی چه بسا در مجاری غیر قانونی ضد اجتماعی افتاده و به جنایت کشیده شود . (آسیب شناسی اجتماعی «جامعه شناسی انحرافات» ، تألیف : هدایت الله ستوده ، چاپ 21 سال1389)

تنگدستی در خانواده باعث می شود زنان برای تأمین مواد غذایی و نیاز های زندگی از ایفای وظایف خود عاجز باشند به نحوی که تربیت فرزندان را رها ساخته و به کار در خارج از منزل بپردازند ، همبستگی مثبت بین میزان طلاق و فقر وتنگدستی وجود دارد . نداشتن مسکن مناسب برای خانواده ها ، تفریحات سالم و پر کردن اوقات فراغت برای فرزندان و همچنین عدم توانایی این خانواده ها جهت محافظت فرزندان از مفاسد موجود در محیط های ناسالم و معاشرت با افراد ناباب همگی ناشی از فقر و تهیدستی خانواده است . (  مشکلات نوجوانی وجوانی ، تألیف ابوالقاسم اکبری )

برخی از جامعه شناسان فقر و بینوایی را از عوامل به وجود آورندة جرم دانسته ، می گویند که در فرد تهیدست عقدة حقارت ایجاد می شود و او را به ارتکاب جرم وا می دارد ، غالبا دخترانی که منحرف شده اند از یک سو دارای زندگی محقر بوده ؛ ولی از سوی دیگر تمایل داشته اند لباس های فاخر و تجملات دیگر داشته باشند .

جوانانی که باید در همان اتاق پدر و مادر خود یا سایر برادران و خواهران برزگتر با کوچکتر زندگی کنند و ناچارند هر گونه صدا ، تمایل ، سلیقة متضاد و دخالت های بجا و بیجای دیگران را از نزدیک احساس و تحمل کنند ، واجد آمادگی بیشتری برای ارتکاب جرم هستند . از نظر آسیب شناسی اجتماعی بیکاری و فقر نیز می تواند عامل عمده ای در پیدایی نابسامانیهای رفتاری و روانی و در نتیجه موجب بالا رفتن انواع کجرویی های اجتماعی به خصوص اعتیاد به مواد مخدر و حتی خود کشی باشد .  

نابسامانی های اقتصادی ـ اجتماعی از قبیل : فقر ، تورم ، گدایی ، بیکاری ، فقدان امنیت مالی وحقوقی و دیگر عواملی که باعث محرومیت می شوند ، زمینه مساعدی را برای انواع مختلف آسیب های اجتماعی چون : خودکشی ، سرقت ، اعتیاد به مواد مخدر ، الکلیسم ، طلاق و گدایی و... فراهم می آورد .  (آسیب شناسی اجتماعی ، ( جامعه شناسی انحرافات ) هدایت الله ستوده ، چاپ هشتم 1380)               

 

                .

ـ مشکلات اخلاقی والدین تا چه اندازه آینده فرزندان را تحت الشعاع قرار میدهد ؟

پس از تولد ، محیط خانواده مهمترین عامل مؤثر در تکوین و تحول شخصیت کودک است شخصیت کودک از زمان تولد تحت تأثیر رفتار پدر و مادر و دیگر اعضای خانواده قرار می گیرد. افراد خانواده غالبا برای کودک الگوی مناسب یا نامناسب بوده و او سعی می نماید اعمال و کردار خویش را با اعمال و رفتار آنان مطابقت دهد . به طور کلی طرز تفکر والدین با سایر اعضای خانواده به هر شکلی که باشد کم و بیش در فرزندان آنان اثر می گذارد . آنچه در این مورد بیشتر تحت توجه است ، آثار سوء نواقص و کمبودهای خانوادگی است که متوجه سایر اعضای خانواده نیز می شود . چه نتیجه همین کمبودها و اختلالات و آثار آن است که تحت شرایط خاص کودک را در معرض فساد و تباهی قرار داده و آنها را به بزهکاری سوق می دهد .( بزهکاری اطفال و نوجوانان ، دکتر هوشنگ شامبیاتی ، چاپ دوازدهم 1383)                     .                                                                                                                                    شخصیت والدین در چگونگی شخصیت کودک اثر فراوان دارد ، بخشی از این تأثیر بطور ناخودآگاه انجام می شود و قسمتی از آن بطور خود آگاه ، مثلا ازطریق رفتار عمومی والدین نسبت به فرزندانشان صورت می پذیرد.  شخصیت کودک غیر مستقیم ، به سبب علاقة شدید که به تقلید از پدر و مادر دارد ، تحت تأثیر شخصیت آنان قرار می گیرد . (روانشناسی رشد ، دکتر علی اکبر شعاری نژاد ، 1381 )

در صورتی که هر دو یا یکی از والدین دارای انحرافاتی باشند ، زوال اخلاقی بوجود آمده این انحرافات باعث بروز مشکلات تربیتی برای خانواده خصوصا نوجوانان و جوانان خواهد شد .         ( مشکلات نوجوانی وجوانی ، تألیف : ابوالقاسم اکبری )  

خانه گریزی کودکان در میان بد سرپرستان عمومیت دارد بنیان اخلاقی در این گروه خانواده رفته رفته گسسته می شود و پایه و اساس خانواده به هم می ریزد و محصول این خانواده یعنی کودک به لحاظ شکل گیری در محیطی نابهجار و رشد در بستر نامناسب و فراگیری های غلط ، راه خطا و ناصواب را در پیش می گیرد و کژ روی و رفتارهای ضد اجتماعی در او پدیدار می شود . (مجموعه مقالات ، آسیب های اجتماعی ایران ( انجمن جامعه شناسی ایران ) ، چاپ دوم ، بهار 86)         زنان روسپیگر در فرایند زندگی خانوادگی خود شاهد اعتیاد انحرافات اعضای خانوادة خود بوده اند.           

ـ آیا می دانید آینده وتربیت فرزندانتان تا چه اندازه تحت تأثیر اجتماع است ؟

انسان از بدو تولد ، از نظر اقتصادی ، اجتماعی ، روانی و فرهنگی وابسته به هم نوع خود بوده است آدمی هرگز به تنهایی به انسانیت خود دست نیافته و همیشه با پاره ای از گروه های اجتماعی پیوند داشته است می توان گفت که تنها روابط وابستگی های اجتماعی است که به جمع انسان ها مفهوم گروهی و اجتماعی می دهد و در این میان ، نقش عوامل اجتماعی در نوجوانان بسیار است .

نوجوانان بیش از سالخوردگان تحت تأثیر عوامل اجتماعی ، خانوادگی ، محیط طبیعی ، گروه جوانان و غیره هستند این محیط به طور مستقیم ، با تمام وسائلی که در اختیار دارد ، آنان را تحت فشار اجتماعی می گذارد و امکان رهایی جوانان از این نیروهای مهارکننده ، بسیار کم است .

به عقیده «روسو » انسان فطرتا نیک است وبدی مولود وضعیت اجتماعی و تربیت است استحاله بشر ، تنها در جامعه و به دست جامعه است . نوجوانان در اثر تماس با دیگران و تقلید وتبعیت از جمع ، بد و نیک جامعه خویش را می آموزند ، بدیهی است که تجارب از خانواده آغاز شده ، سپس به همسایه ، مدرسه ، مسجد و بعدهای به گروه های اقتصادی و اجتماعی وبلاخره به طبقه ی خود پایان می پذیرد .

جامعه وفرهنگ در جهت دادن به کوشش های تربیتی نقش اساسی دارند . جرم به طور کلی حاصل یک عیب ونقص مادرزاد نیست ، بلکه نمودار نقصی در تعلیم وتربیت است . هیچ گاه نمی توان در مورد تربیت و پیشرفت شخصیت بحث کرد ، مگر آنکه عوامل محیطی را که در پرورش صفات ارثی مؤثر هستند ، در آن دخالت دهیم . طبیعت کودک شرور نیست واعمال وی ناشی از یادگیری است. ویژگیهای انسانی ناشی از تأمین هر دو نیروی محیط و توارث است . چه این دو با هم هستند و یکی بدون دیگری نمی تواند فعال باشد . تنها دوستان نیستند که تأثیر مخرب بر رفتار نوجوانان دارند ، بلکه همگان ، حتی همسایگان نیز ممکن است موجب انحرافات نوجوانان شوند . ( روانشناسی رشد ، مفاهیم بنیادی در روانشناسی نوجوانی وجوانی ؛ مؤلفین : دکتر حسن احدی ، دکتر نیکچهر حسنی ، چاپ نهم سال 1380)   

ـ بررسی سابقه ی خانوادگی مراجعین مرکز اورژانس اجتماعی مهاباد سال 1390

طی بررسی پرونده ی 100 تن از مراجعینی که در سال 1390 به مرکز اورژانس اجتماعی مهاباد مراجعه کرده اند نتایج زیر به دست آمد :

18 نفر مراجعین مرکز اورژانس در سال 1390 (از میان 100نفر ) ازفرزندان طلاق بوده اند.

22 نفر از کسانی که به مرکز مراجعه کرده اند خانواده ی پدری آنها دارای مشکلات مالی بوده اند و در دروان کودکی و نوجوانی فقر را تجربه کرده اند و این امر در زندگی آنها به شیوه های گوناگون انعکاس داشته است از جمله تعدادی به بزهکاری روی آورده و تعدادی نیز برای رهایی از فقر ازدواج های نادرست کرده که پس از مدتی با شکست مواجه شده اند .

10 نفر ازکسانی که به مرکز مراجعه کرده اند پدر یا مادر و در مواردی هر دوی آنها معتاد بوده اند و خود آنها نیز به نحوی گرفتار عواقب اعتیاد از جمله خرید وفروش مواد مخدر ، اعتیاد و روسپیگری و...... شده اند .

12 مورد از مراجعین مرکز به دلیل وجود اختلاف و جروبحث مداوم بین والدین خود از خانه فرار کرده ( چه به صورت ازدواج های زود هنگام و چه به صورت فرار از منزل ) و یا دچار مشکلات روحی و روانی شده اند .

6 تن از موارد مراجعه کننده فرزندان خانواده های تک سرپرست و یا بی سرپرست بوده اند . در این میان فرزندان خانواده های تک سرپرست به دلیل عدم حضور والد سرپرست در خانه و عدم توجه ومراقبت کافی به فرزندان به دلیل اشتغال دچار مشکلاتی از قبیل عدم انظباط ، عدم سازگاری ، تک روی و...... شده اند .

با بررسی زندگی خانوادگی 13 تن از موارد ، مشخص گردید که آنها رابطه خوبی با والدین خود نداشته و بیشتر آنها والدینی سخت گیر ، بی تفاوت و کم عاطفه و عصبی داشته اند و کمتر از سوی آنها حمایت شده اند .

از میان کسانی که مراجعه کرده اند 8 نفر در خانواده هایی بزرگ و تربیت شده اند که والدین آنها مشکلات اخلاقی از قبیل روسپیگری ، روابط نامشروع ، قاچاق و مصرف مواد مخدر ومشروبات الکلی و....... داشته اند .

شایان ذکر که از موارد بررسی شده تعداد کمی از مراجعین در خانواه هایی برزگ شده اند که مشکل خاصی نداشته اند و مواردی نیز در بین مراجعین وجود دارد که والدین آنها به غیر از فقر مالی ، مشکلات دیگری مانند اشتغال به مصرف و فروش مواد مخدر ، دزدی ، روسپیگری و..... داشته اند .

 پیشنهادات :

ـ قبل از بچه دار شدن شرایط خانوادگی خود را را در نظر بگیرند و حتی الامکان سعی کنید زمانی  بچه دار شوید که شرایط اقتصادی خوب و پایداری دارید.

 ـ آثار سوء طلاق در مورد فرد و خانواده و حتی اجتماع کاملا روشن بوده و بایستی حتی الامکان با ایجاد شرایط مساعد از بروز آن جلوگیری کنید .

ـ کودکان و نوجوانانی که ناخواسته در مسائل اعتیاد پدر یا مادر خود در خانواده درگیر می شوند ، در معرض ارتکاب جرایم مختلف قرار می گیرند .

ـ مهم ترین عامل مؤثر در بزهکاری فرزندان ، روش تربیتی نارس یا اختلال در شبکه ارتباطی خانواده است . الگوی رفتاری مناسبی برای فرزندانتان باشید و احترام به خود را به کودکان بیاموزید .

ـ وقت کافی برای فرزندان بگذارید و به فرزندانتان گوش دهید وسعی کنید با آنها گفتگو کنید و به علایق و نیازهای آنان پی ببرید .

ـ با فرزندان خود دوست شوید و فاصله ارتباطی بین خود و فرزندان را کم کنید به طوری که آنان بتوانند به راحتی نیاز هایشان را با شما در میان بگذارند. 

ـ تغییر محیط زندگی در مواقعی که کودکان و نوجوانان نیاز به جامعه ی سالم تری دارند ، امری ضروریست و می تواند تحول و پیشرفت بسزایی در رشد شخصیتی و اعتقادی آنان به وجود آورد .

ـ وجود محبت والدین برای کودک و رشد عاطفی او ضروری است . از بحث و جدل و استفاده از کلمات آزار دهنده بپرهیزید .

 ـ هر یک از فرزندان انسانی است ویژه ، با مشخصات کاملا جدا و متفاوت از برادرها و خواهر یا هر کس دیگری که بخواهد او را با وی مقایسه کنید احترام گذاشتن به ویژگی هر شخصی ، فقط به معنی فرق قایل شدن میان او و دیگران نیست ، بلکه قبول این واقعیت است که او مخلوقی است ویژه با توانی های بالقوه ی نامحدود .  

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 منابع :

1ـ پدر و مادر بهترین مربیان دنیا ، محمد سعید مرسی ، ترجمه : ایوب پوزش ،1391

2ـ علل و پیامدهای طلاق ، آلیسون کلارک - استوارت کرنلیا برنتانو ، مترجمان : دکتر سعید صادقی ، مجتبی ناجی ، محمود محمدزاده ، دکتر نفیسه کریمیان ،سال 1389

3 ـ آسیب شناسی اجتماعی ، ( جامعه انحرافی ) هدایت الله ستوده ، 1389

4 ـ مشکلات نوجوانی و جوانی ، ابوالقاسم اکبری

5 ـ چگونه فرزندانی خوش رفتار داشته باشیم ؟ » ، دکتر سال سیویر ، مترجم: مهدی قراچه داغی

6 ـ مجموعه مقالات آسیب های اجتماعی ایران انجمن جامعه شناسی ایران ، بهار 86

7 ـ اعتیاد ، سبب شناسی ودرمان آن ، دکتر محمد علی احمد وند ، دانشگاه پیام نور

8 ـ چه کنیم فرزندان خوشبختی داشته باشیم ، واین دایر ، مترجم : توران مالکی ، 1387

9 ـ والدین مؤثر فرزند مسئول ، دکتر دینک میر – دکتر گری .د . مکی ، ترجمه : مجید رئیس دانا ، 138

10 ـ روانشناسی رشد ، مفاهیم بنیادی در روانشناسی نوجوانی و جوانی ؛ مؤلفین دکتر حسن احدی ، دکتر نیکچهر حسنی ، چاپ نهم سال1380                                                                    11ـ نوجوان و خانواده درمانی شکستن چرخه ی اختلاف و کنترل ؛ جوزف میکوچی ، ترجمه : مهشید یاسایی ، چاب اول سال 1383        

   12 ـ فروپاشی خانواده و آسیب شناسی آن ، گروه نویسندگان ، مترجم داود نارویی ، سال 1384                                                                                                   

13 ـ آسیب شناسی اجتماعی «جامعه شناسی انحرافات» ، تألیف : هدایت الله ستوده ، چاپ 21 سال1389

14 ـ آسیب شناسی اجتماعی ، ( جامعه شناسی انحرافات ) هدایت الله ستوده ، چاپ هشتم 1380              

15 ـ بزهکاری اطفال و نوجوانان ، دکتر هوشنگ شامبیاتی ، چاپ دوازدهم 1383                   

16 ـ روانشناسی رشد ، دکتر علی اکبر شعاری نژاد ، 1381                                                 17 ـ مجموعه مقالات ، آسیب های اجتماعی ایران ( انجمن جامعه شناسی ایران ) ، چاپ دوم ، بهار 86

18 ـ «چگونه رفتار کنید تا فرزنداتان رفتارش را تغییر دهد ؟ » «چگونه فرزندانی خوش رفتار داشته باشیم ؟ » ، دکتر سال سیویر ، مترجم: مهدی قراچه داغی

19 ـ مهارت خود آگاهی ، پژوهشکده مهندسی وعلوم پزشکی جانبازان78

20 ـ عوامل اجتماعی بزهکاری جوانان ، تحقیق : دانشگاه پیام نورمهاباد 1384

 

 --------------------------------

تهیه  وتنظیم : زینب ابراهمیان  اصل -  زینب برمال زن

اداره بهزیستی شهرستان  مهاباد مرکز اورژانس اجتماعی

مهر ماه  1391

 

 

 

 

 



کد خبر:  1496033
فرستنده: behzisty-ag.ir Admin
گروه: مقالات
امتیازدهی
اين مطلب تا چه ميزان مورد قبول شما واقع شد؟
نظرات

نام و نام خانوادگی (الزامی)

پست الکترونیکی (الزامی)

وب سایت

Enter the code shown above: